คลังความรู้ แบบฟอร์มคำนวณ บริการ คอร์สเรียน สมาชิก ติดต่อเรา

เข้าสู่ระบบ เข้าร่วมเป็นสมาชิก

หน้าแรก / คลังความรู้ / การควบคุมงานก่อสร้าง

แบบหล่อ (Formwork) — ตรวจสอบความถูกต้องของขนาดและรูปร่างให้ตรงตามแบบ และตรวจสอบความแข็งแรงของแบบหล่อและค้ำยันให้เพียงพอต่อการรับน้ำหนักคอนกรีตสดและแรงจากการทำงานโดยไม่บิดเบี้ยวหรือรั่วซึมระหว่างเท

เหล็กเสริม — ตรวจสอบความถูกต้องของรายละเอียดการเสริมเหล็กทั้งขนาดเหล็กเสริม ระยะการจัดเรียง ระยะทาบต่อ และระยะหุ้มคอนกรีต (Concrete Cover) ให้ตรงตามแบบก่อสร้างและมาตรฐานก่อนเทคอนกรีตทุกครั้ง

ความสะอาดพื้นที่ทำงาน — กำจัดฝุ่น เศษวัสดุ และสิ่งแปลกปลอมออกจากภายในแบบหล่อและบนผิวเหล็กเสริมให้สะอาดก่อนเทคอนกรีต เพื่อป้องกันการเกิดจุดบกพร่องในเนื้อคอนกรีตและการยึดเกาะที่ไม่สมบูรณ์ระหว่างคอนกรีตกับเหล็กเสริม

เลือกวิธีลำเลียงคอนกรีตให้เหมาะสมกับตำแหน่งที่เท เช่น การถอยเทด้วยรถโม่ การใช้กระบะลำเลียง หรือการใช้คอนกรีตปั๊ม โดยต้องระวังไม่ให้คอนกรีตแยกตัว (Segregation) ระหว่างการลำเลียงและเท

การจี้/เขย่าคอนกรีต (Vibration) ต้องจี้เป็นระยะเวลาและระยะห่างที่เหมาะสม เพื่อไล่ฟองอากาศและทำให้คอนกรีตแน่นตัวสม่ำเสมอ โดยหลีกเลี่ยงการจี้นานเกินไปหรือจี้ซ้ำจุดเดิม ซึ่งอาจทำให้มวลรวมหยาบแยกตัวจมลงสู่ด้านล่างของคอนกรีต

ทดสอบการยุบตัวของคอนกรีต (Slump Test) ทุกครั้งที่มีความจำเป็น โดยกระทุ้งคอนกรีตในแบบทดสอบแบ่งเป็น 3 ชั้น ชั้นละ 25 ครั้ง เพื่อควบคุมความสม่ำเสมอของคอนกรีตที่เข้าเทหน้างาน

เก็บตัวอย่างคอนกรีตเพื่อทดสอบกำลังอัดควรเก็บอย่างน้อยทุก 50 ลบ.ม. หรือทุกพื้นที่เทคอนกรีต 250 ตร.ม. โดยเลือกใช้รูปแบบตัวอย่างมาตรฐานรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งดังนี้:

รูปแบบตัวอย่าง	ขนาด	มาตรฐาน	วิธีกระทุ้ง
ทรงลูกบาศก์	150×150×150 มม.	BS EN 12390	3 ชั้น ชั้นละ 35 ครั้ง
ทรงกระบอก	เส้นผ่านศูนย์กลาง 150 มม. สูง 300 มม.	ASTM C39	3 ชั้น ชั้นละ 25 ครั้ง

ควรวางแผนตำแหน่งจุดหยุดเทคอนกรีตล่วงหน้าเพื่อหลีกเลี่ยงตำแหน่งที่ไม่เหมาะสม ซึ่งอาจทำให้เกิดจุดอ่อนต่อการรับแรงของโครงสร้าง แนวทางทั่วไปมีดังนี้:

องค์อาคาร	ตำแหน่งจุดหยุดเทที่เหมาะสม
เสา	หยุดเทในตำแหน่งต่ำกว่าท้องคานหรือหัวเสาไม่เกิน 75 มม.
คานหรือพื้น	หยุดเทในช่วง Mid Third Span (ช่วงกลางหนึ่งในสามของช่วงพาด)
คานรองฝากกับคานหลัก	ตำแหน่งหยุดเทของคานหลักต้อง Offset ออกจากคานรองไม่น้อยกว่าข้างละ 2B (มยผ. 1101)

งานตกแต่งผิวคอนกรีตควรดำเนินการแล้วเสร็จภายใน 45-60 นาทีหลังเทคอนกรีต ส่วนการทำผิวหน้า (Surface Finishing) ควรทำในช่วง 2-4 ชั่วโมงหลังเทคอนกรีต ทั้งนี้ขึ้นกับสภาพอากาศและอัตราการก่อตัวของคอนกรีตแต่ละครั้ง

Cold Joint คือรอยต่อระหว่างคอนกรีตเก่ากับคอนกรีตใหม่ ซึ่งเกิดขึ้นเมื่อมีการเทคอนกรีตต่อหลังจากคอนกรีตเดิมแข็งตัวไปแล้ว ในกรณีนี้ควรกำหนดให้มีเหล็กยึด (Dowel) และใช้วัสดุประสานคอนกรีตเก่า-ใหม่ เพื่อป้องกันการเกิดโพรงบริเวณรอยต่อหลังเทคอนกรีต

วิธีการบ่มคอนกรีตแบ่งได้เป็น 3 แนวทางหลัก: การบ่มด้วยไอน้ำ เพื่อเร่งกำลังคอนกรีต, การป้องกันการเสียน้ำ จากผิวคอนกรีต โดยหุ้มด้วยแผ่นพลาสติกหรือใช้น้ำยาบ่มทาที่ผิวคอนกรีต และ การทำให้เปียกชื้นต่อเนื่อง เช่น การรดน้ำ การขังน้ำ หรือการคลุมด้วยวัสดุที่มีความชื้น

ระยะเวลาการบ่มควรทำต่อเนื่องอย่างน้อยตามระยะเวลาดังนี้:

ชนิดคอนกรีต	ระยะเวลาบ่มขั้นต่ำ
คอนกรีตทั่วไปและคอนกรีตผสม Pozzolan	7 วัน
คอนกรีตที่ใช้ปูนซีเมนต์ประเภทที่ 3 (ให้กำลังอัดสูงเร็ว)	3 วัน

ตัวอย่างคอนกรีตที่ทดสอบกำลังอัดที่อายุ 28 วัน จะมีค่าต่ำกว่ากำลังอัดที่ออกแบบไว้ได้ไม่เกิน 3.5 MPa หรือต่ำกว่าได้ไม่เกินร้อยละ 10 ของค่าที่ออกแบบ

หากมีการทดสอบกำลังอัดที่อายุ 7 วันเพื่อประเมินแนวโน้มเบื้องต้น กำลังอัดของทุกก้อนตัวอย่างที่ทดสอบต้องไม่ต่ำกว่าร้อยละ 70 ของค่าที่ออกแบบไว้

ตำแหน่งแบบหล่อ	ระยะเวลาก่อนรื้อได้
แบบข้างเสา คาน หรือกำแพง	หลังจาก 2 วัน
แบบท้องพื้นและคาน	หลังจาก 14 วัน (ค้ำยันไว้อย่างน้อย 14 วัน)

การรื้อแบบหล่อก่อนกำหนดอาจทำให้โครงสร้างที่ยังไม่มีกำลังเพียงพอเกิดการแอ่นตัวหรือแตกร้าวได้ ควรยึดตามระยะเวลาที่กำหนดในแบบก่อสร้างหรือข้อกำหนดของโครงการเป็นหลักเสมอ

FacebookYouTube